Ieder mens heeft recht op een Gezond Binnenklimaat

Tachtig procent van onze tijd brengen we binnen door: in huis, op school of op ons werk.

In veel Nederlandse woningen, scholen en ook regelmatig in vergaderruimtes in kantoren ligt de luchtkwaliteit echter onder de minimumnorm die de Gezondheidsraad stelt. In sommige gevallen zelfs ruim onder de norm. Fijnstof, schimmels en allerlei schadelijke verbindingen tasten onze gezondheid, vitaliteit en productiviteit aan. Dit is onacceptabel. En bovendien ook niet nodig. Met de juiste kennis en technologie is een gezond binnenklimaat voor iedereen
mogelijk. Daarom komen wij, initiatiefnemers en ondersteuners van het Platform Gezondbinnen.nl, op voor een beter binnenklimaat.

Download PDF versie Manifest

Download de gebruikersgids

Het Nederlands binnenklimaat kan positief veranderen

In de huidige situatie doet Nederland zichzelf tekort. Niet omdat we het grootste deel van de dag binnen doorbrengen, maar omdat we daar (te) vaak lucht van matige kwaliteit inademen. Feit is dat slechte ventilatie – meetbaar door hoge concentraties CO2 en fijnstof – in binnenruimtes een negatieve invloed hebben op onze gezondheid. Met het risico bovendien dat zorg- en ziektekosten stijgen. Volgens TNO leidt een ongezond binnenklimaat onder andere tot een vermindering van werk- en leerprestaties en verhoogde risico’s op luchtwegklachten en hart- en vaatziekten. Uit de TNO-literatuurstudie (2019 R10969) volgt bijvoorbeeld ook dat onvoldoende ventilatie in slaapkamers zou kunnen leiden tot slaapverstoring en een lagere productiviteit de volgende dag. En blootstelling aan (ultra)fijnstof in het binnenmilieu kan volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) leiden tot een verhoogd risico op luchtwegklachten en hart- en vaatziekten. Nog te veel Nederlanders zitten onbewust in ruimtes met een ongezond binnenklimaat. Dat moet veranderen en dat kan veranderen.

De initiatiefnemers van gezondbinnen.nl zetten deze verandering in gang door:

  • Het verhogen van het inzicht in en het bewustzijn over binnenklimaat, op een toegankelijke en onafhankelijke manier;
  • Het bieden van praktische handvaten, voor iedereen die zijn/haar binnenklimaat wil verbeteren;
  • Het tonen van voorbeelden uit de eigen bedrijfsvoering, hoe kleine veranderingen leiden tot een gezonder binnenklimaat;
  • Het ondersteunen en verrichten van onderzoek, om onontdekte kansen ter verbetering van ons binnenklimaat te ontsluiten.

Investeer in een miljoen gezonde woningen

Nederland wil in de komende tien jaar een miljoen nieuwe, zeer energiezuinige woningen bouwen. In diezelfde periode moeten ook bestaande woningen en gebouwen energieneutraal gemaakt worden. In bouwregelgeving is de laatste jaren vooral de focus gelegd op energiebesparing. Waarbij er weinig aandacht is voor een gezond binnenmilieu. Die spagaat tussen energie en gezondheid kunnen we het komende decennium verkleinen.

Laten we de verduurzamingsopgave die nu voor ons ligt, dus aangrijpen om ook het binnenklimaat in Nederlandse woningen en gebouwen drastisch te verbeteren. Die oproep doen we in dit manifest aan alle partijen die samen met ons het binnenklimaat bovenaan op de agenda hebben staan. Investeer in gezonde woningen. Zodat een nieuwe generatie kan opgroeien in energiezuinige én gezonde woningen. Met voldoende ventilatie, daglicht en comfort!

Een nieuwe langetermijnvisie met gezondheidswinst

Het is tijd voor een nieuwe langetermijnvisie op het binnenklimaat in Nederlandse huishoudens en gebouwen. Het nieuwe kabinet kan grote stappen zetten. Er is veel gezondheidswinst te behalen op plaatsen waar we wonen, leren en werken. Wij dringen er dan ook op aan dat het nieuwe kabinet en de Tweede Kamer werk maken van die visie in de vorm van een actieplan. In dat actieplan
zijn vier onderwerpen belangrijk:

  1. Maak mensen bewust
    Volg het voorbeeld van gezondbinnen.nl en introduceer publiekscampagnes om de urgentie van een gezond binnenklimaat bij iedereen bekend te maken. Centraal staat het handelingsperspectief om een gezond binnenklimaat te creëren.
  2. Isoleren kan niet zonder ventileren
    Faciliteer onderzoek waarmee je de balans tussen energiezuinigheid en gezonde binnenlucht kunt bevorderen. Pas wetgeving waar nodig aan en stel stimulerende fiscale regelingen beschikbaar.
  3. Regisseer gezonde scholen centraal
    Voer centrale regie op daadwerkelijk gezond binnenklimaat op scholen. Hanteer strenge praktijknormen bij subsidies, introduceer een keurmerk voor kwaliteitspartijen en gebruik bestekken zoals het Rijksvastgoedbedrijf ook gebruikt.
  4. Onderzoek de relatie tussen ventilatie en virussen
    Doe gedegen onderzoek naar de relatie tussen de verspreiding van virussen en ventilatie. Hanteer strenge normen voor ventilatie en stimuleer innovaties in de markt.

Het bestuur

Samenwerkende experts

Expert Gezond Binnen Helianthe Kort

Helianthe Kort

chair van de Building Lighting groep bij de faculteit Bouwkunde van de Technische Universiteit Eindhoven (TU/e)

Helianthe Kort is chair van de Building Lighting groep bij de faculteit Bouwkunde van de Technische Universiteit Eindhoven (TU/e).

Zij studeerde biologie, richting medische biologie aan Universiteit Utrecht (UU) en is gepromoveerd op allergologische woningsanaties aan de TU/e, bij de faculteit Bouwkunde. Zij is sinds 2019 bestuurslid van de commissie Built for Life van het European Construction Technology Platform (ECTP). In 2021 is zij gekozen tot president van de International Society for Gerontechnology. In hetzelfde jaar is zij door NWO benoemd als bestuurslid van het Regieorgaan SIA. Tevens is zij lid van de raad van toezicht van stichting Amstelring. In 2025 is zij tevens toegetreden tot het bestuur van het landelijk netwerk van vrouwelijke hoogleraren. Ze is gespecialiseerd in onderzoek naar de impact van de gebouwde omgeving op gezondheid, preventie van gebouw gerelateerde klachten en ziekten, ondersteuning bij dagelijkse activiteiten en participatie. Het onderzoek richt zich op het zoeken naar evidentie van hoe de gebouwde omgeving kan bijdragen aan kwaliteit van leven en positieve gezondheid voor gebruikers van gebouwen. De toepassingsgebieden beslaan het volledige continuüm van de gezondheidsomgeving, van preventie thuis en op het werk tot langdurige zorg en zorg in ziekenhuizen.

lada hensen expert gezond binnen

Lada Hensen Centnerová

Onderzoeker en docent faculteit Bouwkunde van de TU Eindhoven

Lada Hensen Centnerová is onderzoeker en docent bij de unit Building Physics and Services van de faculteit Bouwkunde. Zij is operationeel directeur van het EngD programma Smart Buildings & Cities. Haar onderzoek richt zich op de kwaliteit van het binnenklimaat (vooral thermisch comfort), hoe dit de gezondheid en het welzijn kan beïnvloeden (bijvoorbeeld bij oververhitting van woningen) en hoe dit kan worden geoptimaliseerd bij het ontwerp en de werking van gebouwen. Als binnenmilieu-expert wil ze mensen zich beter laten voelen in gebouwen.  

“I want to help people to feel good in buildings, which should support their health and wellbeing.

philomena bluyssen expert gezond binnen

Philomena Bluyssen

Professor binnenmilieu faculteit Bouwkunde van de Technische Universiteit Delft

Philomena Bluyssen is professor binnenmilieu aan de faculteit Bouwkunde van de Technische Universiteit Delft. Hiervoor heeft ze ruim twintig jaar als onderzoeker bij TNO gewerkt, waar ze onder meer verschillende Europese projecten coördineerde over optimalisatie van de kwaliteit van het Binnenmilieu en het energieverbruik. Ze heeft bijgedragen aan en/of is auteur van meer dan 300 publicaties, waaronder het boekje ‘Wat je moet weten over binnenlucht’.

marcel loomans expert gezond binnen

Marcel Loomans

Assistant Professor Building Performance bij de faculteit Gebouwde Omgeving van de Technische Universiteit Eindhoven

Marcel Loomans is assistant professor in de groep Building Performance bij de faculteit Gebouwde Omgeving van de Technische Universiteit Eindhoven (TU/e). Zijn expertisegebieden omvatten bouwtechnologie, milieustudies, binnenmilieu, bouwfysica, computationele vloeistofdynamica, duurzame energie en prestatiegericht bouwen. Zijn onderzoeksinteresses richten zich op de prestaties van het binnenmilieu (voornamelijk thermische en luchtkwaliteit), zowel in de ontwerp- als in de gebruiksfase.

Aangesloten partners

Ondersteun onze missie

Wilt jouw instantie, organisatie, vereniging of instituut zich ook aansluiten?

Word partner